Kamienny most Sima, zlokalizowany w rejonie Prasses na drodze wiodącej z Rethymno do Amari, od ponad stu lat uznawany jest za najwyższy kamienny most na Krecie. Jego charakterystyczna sylwetka, którą tworzą trzy łukowate przęsła wsparte na wysokich podporach, wznosi się nad skalistym wąwozem Kaminolakos i w czasach swojego powstania stanowiła prawdziwy cud inżynierii. Niestety, nawet najbardziej urokliwe dzieła dawnych budowniczych muszą mierzyć się z brutalną prozą XXI wieku. Most Sima przestał wystarczać dla wymogów współczesnego natężenia ruchu między Amari a Rethymno.

W ubiegły piątek, 31 października, oficjalnie zakończono sezon turystyczny 2025 w Wąwozie Samaria. Według danych przekazanych przez Organizację ds. Środowiska Naturalnego i Zmian Klimatu (OFYPEKA), w tym roku wąwóz był dostępny dla turystów łącznie przez 151 dni, a odnotowana liczba odwiedzających wyniosła 119 138 osób.

Nie sposób pominąć faktu, że tegoroczny wynik pod względem frekwencji jest najsłabszy na przestrzeni ostatnich czterech lat. W porównaniu do rekordowej frekwencji z 2022 roku (blisko 170 000 odwiedzających), w tym roku nastąpił znaczący spadek, wynoszący niemal 30%.

Tragedia, jaka rozegrała się w kreteńskiej wiosce Vorizia, wywołała natychmiastową dyskusję na temat jej głębokich przyczyn. Masakra ta, daleka od bycia jedynie kryminalnym incydentem, ujawnia złożone napięcia kulturowe i systemowe. Na pierwszy plan wybija się konflikt głęboko zakorzenionego kodeksu postępowania ze współczesnym prawem oraz poważne niedociągnięcia w funkcjonowaniu państwa.

Aby choć częściowo zrozumieć to co się stało, sięgamy po trzy wstępne analizy, które dobrze się uzupełniają.

W sobotę, 1 listopada 2025 roku, mała górska wioska Vorizia, położona około 52 kilometry na południe od Heraklionu, stała się areną brutalnego i zbrojnego konfliktu, który wstrząsnął opinią publiczną na całej Krecie. Strzelanina, w której zginęły dwie osoby, a kilka zostało rannych, ma według miejscowej policji bezpośredni związek z długoletnim konfliktem między dwiema zwaśnionymi rodzinami.  

Wczorajsze wydarzenia ukazują, że w górskich rejonach Krety konflikty o ziemię i honor oraz głęboko zakorzenione lokalne spory wciąż potrafią przekształcić się w śmiertelne dramaty. A sama wyspa po raz kolejny pokazuje inne, bardziej mroczne oblicze.

Aby lepiej poznać jakiś kraj trzeba poznać lokalne obyczaje, a te najłatwiej sprawdzić zaglądając do kuchni i … na cmentarze. O ile do zaglądania w garnki nie trzeba nikogo namawiać, to przed odwiedzaniem cmentarzy większość osób czuje opór. W sumie rozumiemy to, bo oglądanie nagrobków nie jest typowo wakacyjnym zajęciem. Niemniej jednak warto, ponieważ greckie cmentarze są zupełnie odmienne niż polskie rozległe nekropolie. Inne są również obyczaje związane z pochówkiem osób zmarłych. Dla osób, które dotąd nie miały okazji zapoznać się z nimi, zwyczaje te mogą wydać się dość osobliwe, a nawet szokujące.

Zdjęcia w poniższym artykule pochodzą z kreteńskich cmentarzy w wiosce Anidri i Selia.

Cmentarz w Selia