Kreta przewodnik

Najlepsza polska strona internetowa poświęcona greckiej wyspie Kreta oraz w niewielkim stopniu Grecji kontynentalnej. Znajdziesz tu przydatne informacje związane ze zwiedzaniem Krety wykraczające poza ofertę fakultatywnych wycieczek. Na stronie znajdziecie również opisy najciekawszych miejsc, które sami odwiedziliśmy zwiedzając tę największą grecką wyspę. Treści uzupełniają bieżące aktualności, fotografie oraz przepisy kuchni greckiej.

Káto Zákros (Ζάκρος)

Przekierowano ze strony: Káto Zákros (Ζάκρος)

Ponad 40 km za Sitią, na południe od Palekastro, znajduje się czwarty co do znaczenia i wielkości pałac minojski na Krecie. Ten najpóźniej znaleziony, wybudowany na wschodnim wybrzeżu wyspy pałac znajduje się w miejscowości Káto Zákros. Skaliste góry otaczają ruiny kompleksu pałacowego wraz z pozostałościami kwitnącego niegdyś miasta, wybudowanego na dość trudno dostępnym i mało zamieszkanym terenie. Paradoksalnie Zakros będące kilkanaście wieków temu miastem utrzymującym rozległe kontakty z  innymi krajami, był (i w zasadzie jest do dziś) najbardziej odizolowanym ośrodkiem minojskim na wyspie.

Umiejscowienie tego pałacu na uboczu Krety powoduje, że dziś jest on najrzadziej odwiedzanym przez turystów pałacem minojskim, mimo że jest najpiękniej położony. Malownicze górskie drogi oraz duża odległość od popularnych kurortów turystycznych zlokalizowanych wzdłuż północnego wybrzeża, stanowią barierę nie do pokonania dla organizatorów wycieczek turystycznych. Zwiedzanie Zakros nie znajduje się bowiem w ofercie wycieczek fakultatywnych popularnych biur podróży, toteż osobom, które wykupiły wyjazd na Kretę z biura i chcą zwiedzić Zakros pozostaje wypożyczenie auta i samodzielny wypad.





Historia wykopalisk w Kato Zakros

Pierwsze prace archeologiczne w Zakros rozpoczął na przełomie XIX i XX wieku brytyjski archeolog David George Hogarth. Dzięki jego pracy w pobliżu dawnego portu odkryto ruiny 12 budynków, po czym prace wykopaliskowe zostały zaniechane.

Wznowienie badań archeologicznych nastąpiło w 1961 roku. Ekspedycją pokierował tym razem grecki archeolog Nikolaos Platon. Jego praca przyniosła znaczące odkrycia. Odkryto Górne Zakros, w którym znajdują się pozostałości pałacu, odkopano także różne narzędzia rzemieślnicze, gliniane tabliczki z pismem linearnym A. Kilkudziesięcioletnia przerwa w prowadzeniu prac miała też swoje dobre strony. Zastosowano bowiem bardziej nowoczesne i naukowe metody podczas odkopywania pozostałości niż w przypadku pozostałych większych pałaców.

 

Rytualny ryton z Zakros
Rytualny ryton odnaleziony w czasie prac wykopaliskowych prowadzonych w 1963 roku.
Ozdobiony charakterystycznymi zdobieniami przedstawiającymi górskie krajobrazy.

Warto podkreślić iż od czasów II Wojny Światowej odkrycie pałacu w Zakros to jedno z najważniejszych odkryć pozostałości kultury minojskiej, a fakt iż prace archeologiczne są prowadzone do chwili obecnej pozwala mieć nadzieję, że inne ciekawe znaleziska także ujrzą światło dzienne.

Historia pałacu

Pałac został wybudowany około 1900 r. p.n.e. Podobnie jak w przypadku innych ośrodków minojskich na Krecie stare pałace uległy zniszczeniu w wyniku trzęsień ziemi, a na ich miejscu postawiono nowe. Tak też i w Zakros pałac zostaje odbudowany około 1600 r. p.n.e. Jego powierzchnia wynosiła wtedy około 8000 metrów kwadratowych, zaś na terenie pałacu było 150 pokoi (różne źródła podają różne liczby) oraz centralny dziedziniec o wymiarach 30 x 12 metrów. Kwitnące miasto, które dawniej otaczało pałac, nie zostało do dziś wydobyte w całości na powierzchnię. Domy mieszkalne, które odkryto do tej pory często były duże, niektóre z nich mieściły nawet do 30 pokoi a także niewielkie pomieszczenia magazynowe. Ostatecznie około 1450 r. p.n.e. pałac w Zakros podzielił los pozostałych ośrodków minojskich i uległ nagłemu zniszczeniu z niewyjaśnionych do tej pory powodów.

 

Zakros - kryształowy ryton

Ryton wykonany z górskiego kryształu
ozdobiony pozłacanym pierścieniem wykonanym z kości słoniowej.
Naczynie to przez wielu archeologów uznawane jest za jedno
z najpiękniejszych znalezisk na Krecie.

Co prawda pałac w Zakros był około pięć razy mniejszy niż Knossos, ale jego specyficzne położenie spowodowało, że stał się centrum administracyjnym, handlowym i religijnym dla całego obszaru. Dobre warunki geograficzne powodowały, że port w Zakros był znacznie lepiej osłonięty od wiatru niż ten w Palekastro położony nieco dalej na północ, przez co był lepiej przystosowany do przyjmowania dużej floty statków handlowych oraz wojskowych.
Dzięki temu miasto to stało się głównym ośrodkiem komunikacyjnym i handlowym utrzymującym kontakty z Bliskim Wschodem, Egiptem, Cyprem.

O intensywnej działalności handlowej pałacu świadczyć może bogactwo materiałów importowanych, które zostało tu odnalezione. Do znalezisk tych należą kość słoniowa, różne metale i kamienie półszlachetne. Poza tym jak się okazało magazyny pałacowe nie były wykorzystywane do przechowywania produktów rolnych w takim stopniu jak w pozostałych pałacach, co świadczy o innym źródle utrzymania. W Zakros składowano przede wszystkim wyroby metalowe, tkaniny oraz ceramikę.

Kość słoniowa z Zakros
Kość słoniowa odnaleziona na terenie wykopalisk w Zakros - najprawdopodobniej importowana z Egiptu,
w głębi zdjęcia z prawej strony widoczne są miedziane sztaby (każda o wadze około 30kg).

Innym argumentem podtrzymującym tezę iż pałac funkcjonował bardziej jako ośrodek handlowy było umiejscowienie głównego wejścia na teren Zakros. Miasto oraz port były położone na północ od pałacu, więc główne wejście znajdowało się od strony północno-wschodniej.

Ciekawym znaleziskiem jest dziewięć płytkich zbiorników, które prawdopodobnie miały zastosowanie podczas barwienia tkanin oraz cysterny do gromadzenia wody. Jak się okazało jedna z nich miała znaczenie religijne i składano w niej ofiary dla bogów. Archeologom dopisało szczęście i odkryli tej cysternie miskę z całkiem dobrze zachowanymi oliwkami zapewne złożonymi kiedyś w darze. Wilgotne środowisko cystern zakonserwowało miąższ i skórę owoców. Te najstarsze oliwki do czasu rozpoczęcia remontu były wystawiane w Muzeum Archeologicznym w Heraklionie. Miejmy nadzieję, że po zakończeniu prac oliwki ponownie zostaną udostępnione. Znalezione owoce oraz prasa do oliwek wykopana na terenie miasta dowodzą też, że owoce drzewa oliwnego oraz oliwa stanowiły ważny element diety minojczyków. Wśród odkrytych zabudowań miasta zostały odnalezione między innymi  prasy wykorzystywane do produkcji wina. Jest wysoce prawdopodobne, iż Zakros specjalizowało się w produkcji wina eksportowanego później na Cyklady.

Zakros oliwki
Oliwki znalezione w jednej z cystern odkrytych w Kato Zakros
(zdjęcie planszy z terenu wykopalisk)

W bezpośrednim sąsiedztwie pałacu znajduje się także wejście do wąwozu o intrygującej nazwie Gorge of the Dead (Dolina Umarłych), którego nazwa wzięła się od grobów minojskich odnalezionych w okolicznych jaskiniach. Jednak zwiedzanie go najlepiej zaplanować na te miesiące, które mają bardziej znośną temperaturę powietrza.

Jak dojechać

Aby dojechać do Zakros najlepiej wypożyczyć samochód, ponieważ komunikacja jest słaba, a wycieczki fakultatywne tu nie przyjeżdżają. Można oczywiście skorzystać z połączeń autobusowych, jednak KTEL nie ma bezpośredniego połączenia choćby z Heraklionem.  Autobus docierający do Zakros wyjeżdża z miasta Sitia o godzinie 6.00 i 14.30. Autobusy powrotne z Zakros wyjeżdżają o 7.00 oraz 15.30. Oznacza to, że jeśli decydujemy się na dojechanie KTEL’em potrzebujemy znacznie więcej czasu, ponieważ najpierw należy dojechać do Sitia.



Wybierajac się do Zakros samochodem należy dojechać do Nowej Drogi Narodowej i kierować się najpierw na Sitię, a następnie dalej na wschód aż do Palokastro, gdzie trzeba skręcić w prawo szukając drogowskazów na Zakros. Raczej nie należy planować dojazdu bezpośrednio z Sitia przez Piskokefalo - nam taką opcję stanowczo odradzili tą miejscowi Grecy.

Zakros - mapa dojazdu

W 2011 roku bilety wstępu na teren wykopalisk kosztowały 3 € od osoby. Planując zwiedzanie najlepiej zarezerwować sobie większą ilość czasu tak aby dotrzeć na miejsce późnym rankiem bądź wczesnym popołudniem, ponieważ oprócz oglądania wykopalisk warto zajrzeć do działających tu znakomitych nadmorskich tawern, które wyspecjalizowały się w znakomitych rybach oraz skorzystać z kąpieli w morzu. Warto wyjechać stąd przed zmrokiem, ponieważ Zakros jest położony na odludnym miejscu, zaś drogi dojazdowe bywają dość wymagające. Można też zaplanować powrót południowym wybrzeżem -  warto wtedy dołączyć do planów odwiedziny w  Xerokambos. Jednak powrót południowym wybrzeżem zajmuje dużo czasu, gdyż związany jest z jazdą krętymi, górskimi drogami, na których nie da się rozwinąć wyższych prędkości.

west
central
east

Ciekawe miejsca na Krecie

↤ kliknij odpowiednią część wyspy aby zmienić dolną mapę

Malia
Malia

Malia

Informacje na temat jednego z bardziej znanych miast turystycznych Krety czyli na temat Malii. Opis atrakcji znajdujeących się w mieście Malia oraz opis specyfiki tej miejscowości.

X
więcej
Kritsa
Kritsa

Kritsa

Kritsa to jedna z największych wsi na Krecie. W miejscowosci tej znajduje się bardzo dużo sklepów z wyrobami lokalnego rzemiosła.

X
więcej
Lasithi
Lasithi

Lasithi

Płaskowyż Lasithi oddalony jest o ok. 70 kilometrów od stolicy Krety - Heraklionu. Średnia wysokość, na jakiej znajduje się teren tego płaskowyżu to 840 m. n.p.m.

X
więcej
Jaskinia Dikte
Jaskinia Dikte

Jaskinia Dikte

Jedną z atrakcji turystycznych chętnie odwiedzaną przez osoby spędzające urlop na Krecie jest jaskinia Dikte (Psychro). Głównymi czynnikami, które przyciągają ludzi do tej groty są bogata i urozmaicona szata naciekowa oraz ścisłe powiązanie z mitologią.

X
więcej
Panagia Kera
Panagia Kera

Panagia Kera

Wśród gajów oliwnych w miejscu zwanym Logari, które oddalone jest o niecały kilometr od wsi Kritsa, znajduje się niewielki bizantyjski kościół Panagia Kera pochodzący z XIII-XIV wieku.

X
więcej
Stalida
Stalida

Stalida

Stalida położona jest bezpośrednio wzdłuż wybrzeża jest jedną z najbardziej znanych turystycznych miejscowości na Krecie, która zdecydowanie ożywia się wraz z nadejściem sezonu turystycznego

X
więcej
Wąwóz Ha
Wąwóz Ha

Wąwóz Ha

Większość osób pokonujących trasę między Agios Nikolaos a Ierapetra na pewno zwróci uwagę na wielkie pęknięcie jakim naznaczona jest góra znajdującą się na wschód od tej drogi. Ten majestatyczny twór geologiczny zwany Ha powstał prawdopodobnie w wyniku trzęsienia ziemi.

X
więcej
Xerokambos
Xerokambos

Xerokambos

Xerokambos to niewielka osada, w której znajdziesz dosłownie kilka tawern, a większość zabudowy stanowią jednopiętrowe i parterowe domy. Dużym atutem tej plaży jest łagodne piaszczyste zejście do morza.

X
więcej
Agios Nikolaos
Agios Nikolaos

Agios Nikolaos

Agios Nikolaos (Άγιος Νικόλαος) to niewielkie miasteczko z niespełna 20 tys. stałych mieszkańców (wg danych statystycznych z 2001 roku). Miejscowość ta jest stolicą nomosu Lasithi.

X
więcej
Elounda
Elounda

Elounda

Choć Elounda do dziś sprawia wrażenie sennego rybackiego miasteczka to jednak pozory nie powinny Was zmylić, gdyż to właśnie ta miejscowość i jej okolica może poszczycić się bodaj największą ilością najlepszych hoteli.

X
więcej
Lato
Lato

Lato

uiny starożytnego miasta LATO można odnaleźć w pobliżu uroczej miejscowości Krista położonej nieopodal Agios Nikolaos.

X
więcej
Gournia
Gournia

Gournia

Uznaje się, że Gournia była zamieszkana w okresie między 3000 p.n.e. a 1200 p.n.e i jest jednym z niewielu miast odkopanych w dużym stopniu.

X
więcej
Pałac w Zakros
Pałac w Zakros

Pałac w Zakros

Zakros to czwarty co do znaczenia i wielkości pałac minojski na Krecie. Ten najpóźniej znaleziony, wybudowany na wschodnim wybrzeżu wyspy pałac znajduje się w miejscowości Káto Zákros.

X
więcej
Pałac w Malia
Pałac w Malia

Pałac w Malia

ierwszy Pałac został wybudowany około 1900 roku p.n.e. w miejscu gdzie znajdowała się całkiem okazała osada, której pozostałości zostały później przekształcone w środkową część miasta.

X
więcej
Moni Toplou
Moni Toplou

Moni Toplou

Moni Toplou (Μονή Τοπλού) zwany także jako The Great Monastery jest jednym z najpiękniejszych i najważniejszych klasztorów na Krecie.

X
więcej
Mochlos
Mochlos

Mochlos

Mochlos to niewielka miejscowość położona mniej więcej w połowie drogi między Agios Nikolaos a Sitią.

X
więcej
Vai
Vai

Vai

O Vai zrobiło się głośno, gdy w latach 70-tych na tle palmowego gaju nakręcono reklamę kokosowych batoników Bounty.

X
więcej
Spinalonga
Spinalonga

Spinalonga

Ta niepozorna niewielka wyspa znajdująca się około 5 km od centrum miejscowości Elounda to jedna z największych turystycznych atrakcji na Krecie.

X
więcej
Trypitos
Trypitos

Trypitos

Gdy na cypel znajdujący się obok Sitii wkraczał ciężki sprzęt nikt nie spodziewał się, że teren ten kryje w sobie ruiny helleńskiego miasta.

X
więcej
Richtis
Richtis

Richtis

Obfitość wody oraz cienia sprawiają, że nawet w szczycie sezonu turystycznego miejsce to jest pełne bujnej roślinności.

X
więcej
Chamaizi
Chamaizi

Chamaizi

Na szczycie stożkowatego wzgórza zwanego Souvloto Mouri odkryto pozostałości niezwykłej budowli o wyjątkowym owalnym kształcie.

X
więcej
Winiarnia Moni Toplou
Itanos
Itanos

Itanos

Ruiny starożytnego miasta Itanos zlokalizowane są na wschodnim krańcu Krety, niespełna 3 kilometry na północ od słynnej palmowej plaży Vai. Mimo że przy samym Itanos także znajdują się fajne plaże, to w przeciwieństwie do swojej znanej sąsiadki miejsce to nie przyciąga tłumów. Trafiają tu albo przypadkowi zabłąkani turyści, albo miłośnicy wykopalisk.

X
więcej
Roussolakos
Roussolakos

Roussolakos

Nieco ponad 2 km od Palekastro obok plaży Chiona znajduje się duże stanowisko archeologiczne zwane Roussolakos

X
więcej
Ierapetra
Ierapetra

Ierapetra

Ierapetra (Ιεράπετρα) to czwarte co do wielkości miasto Krety i zarazem największa miejscowość zlokalizowana w prefekturze Lassithi.

X
więcej
Diaskari - Green Beach
Diaskari - Green Beach

Diaskari - Green Beach

Plaża Diaskari znana również jako Green Beach znajduje się niespełna 3 km od Makry Gialos.

X
więcej
Koufonissi - rejs na wyspę
Koufonissi - rejs na wyspę

Koufonissi - rejs na wyspę

Koufonissi to niewielka wysepka na Morzu Libijskim położona na wyciągnięcie ręki od południowego wybrzeża Krety.

X
więcej
Makry Gialos
Makry Gialos

Makry Gialos

Makry Gialos to jedna z mniej docenianych miejscowości turystycznych na Krecie.

X
więcej
Sitia
Sitia

Sitia

Niespełna 10-tysięczna populacja Sitii czyni to miasto najmniejszym na Krecie. Niektórzy idą nawet o krok dalej i mówią przekornie, że jest to raczej największa wioska Krety.

X
więcej
Dom Napoleona
Dom Napoleona

Dom Napoleona

Dom Napoleona to jedna z niewielu typowo turystycznych atrakcji znajdujących się w Ierapetrze. O tym co mogło wydarzyć się tu latem 1798 roku i ewentualnie ile w tej legendzie jest prawdy piszemy w artykule na poniższej stronie.

X
więcej
Zakros i Kato Zakros
Zakros i Kato Zakros

Zakros i Kato Zakros

Zakros to niewielka miejscowość na wschodnim wybrzeżu Krety, oddalona niespełna 40 km na południowy-wschód od Sitia.

X
więcej
Moni Kapsa
Moni Kapsa

Moni Kapsa

Klasztor Moni Kapsa to jeden z najciekawiej położonych klasztorów na Krecie. Jego masywne zabudowania zostały wzniesione na skalistych, szarych zboczach otaczających położony obok wąwóz Pervolakia.

X
więcej
Pachia Ammos
Pachia Ammos

Pachia Ammos

Pachia Ammos nie jest jednak typową zatłoczoną i gwarną miejscowością turystyczną, których nie brakuje na północy Krety.

X
więcej
Data publikacji:
Data modyfikacji:
Średnia: 5
Liczba ocen: 2
  • 0.5
  • 1.0
  • 1.5
  • 2.0
  • 2.5
  • 3.0
  • 3.5
  • 4.0
  • 4.5
  • 5.0
 
 
Oceniłeś na:
 
Kreta informacje 5 na 5 (0) liczba ocen 2
Wszystkie treści i zdjęcia występujące w serwisie są naszą własnością.
Wykorzystanie ich w dowolnej formie wymaga pisemnej zgody autorów.

Komentarze

 Anna Mysl-Badera
Anna Mysl-Badera
2015-01-31 19:21:11

a jaka piękna droga do Zakros, polecam tym, którzy nie byli :)

1
 CRETE - Kreta
CRETE - Kreta
2015-01-31 21:12:15

Tak, drogi w tym rejonie są wyjątkowo piękne.

Wypełnij poniższy formularz aby dodać komentarz

lub kliknij w poniższy link aby skorzystać z możliwosci komentowania przez facebooka:
https://www.facebook.com/crete.poland/posts/10152710393987551

Nazwa użytkownika:

Adres e-mail:

Tytuł:

Treść:

Przepisz kod z obrazka:
Kod obrazka

Wpisanie prawidowego kodu oznacza zgodę na przetwarzanie danych w celu wyświetlania komentarza.
Kontakt Administratorem Danych Osobowych zgromadzonych na stronie możliwy jest pod adresem mailowym [email protected]

Zapisz komentarz
Zapisz komentarz

Inne strony tej kategorii

Wykopaliska w Trypitos

Wykopaliska w Trypitos

Gdy w 1960 roku na niewielki cypel Trypitos znajdujący się obok Sitii wkraczał ciężki sprzęt budowlany nikt nie spodziewał się, że tamtejsza ziemia kryje w sobie ruiny starożytnego helleńskiego miasta. Do dnia dzisiejszego teren ten wciąż jest badany przez archeologów, a znalezione skarby zasilają zasoby Muzeum Archeologicznego w Sitii. Te niszowe wykopaliska znajdujące się tuż przy drodze prowadzącej do Vai to obowiązkowy przystanek dla każdego pasjonata archeologii.

Káto Zákros (Ζάκρος)

Káto Zákros (Ζάκρος)

Zakros to czwarty co do znaczenia i wielkości pałac minojski na Krecie. Ten najpóźniej znaleziony, wybudowany na wschodnim wybrzeżu wyspy pałac znajduje się w miejscowości Káto Zákros. Skaliste góry otaczają ruiny kompleksu pałacowego wraz z pozostałościami kwitnącego niegdyś miasta, wybudowanego na dość trudno dostępnym i mało zamieszkanym terenie. Paradoksalnie Zakros będące kilkanaście wieków temu miastem utrzymującym rozległe kontakty z innymi krajami, był (i w zasadzie jest do dziś) najbardziej odizolowanym ośrodkiem minojskim na wyspie.

Minojska willa w Vathipetro

Minojska willa w Vathipetro

Większość osób, które były na Krecie słyszała o wielkich pałacach minojskich, a znaczna część na pewno odwiedziła choćby Knossos. Jednak oprócz słynnych wielkich pałaców na wyspie w okresie minojskim powstało szereg mniejszych rezydencji. Jednym z ważniejszych przykładów jest Vathipetro odkryte około 5 km na północ od Archanes, na południowo-wschodnim zboczu góry Juchtas w środkowej części Krety.

Booking.com

Polecamy:

Oliwa i kosmetyki organiczne Olivaloe


Parklot

Najnowsze komentarze:

Przemysław Witucki: Byłem kilkukrotnie. Kąpiel w ciepłym morzu, po godzinie 20-ej, kiedy na parkingu stoi tylko i wyłącznie twoje auto, należy do niezapomnianych, kreteńskuch wrażeń.
Gosia Kinga Agata: Vai jest
Mariola Dudzinska: Χρόνια Πολλά
Mariola Maj: Fajnie bylo ......
Agata Ab: Byliśmy w sierpniu ❤️
Agata Gruszczyk: My też przeszliśmy
Bogdan Ligęza: Wąwóz Samaria jest super, kto nie był, zapraszam na film ;) https://youtu.be/UVBXSJUXTNE
Monika Olszówka: My przeszliśmy
Kasia Włodarczyk: 2017 rok warto było
Jola Błażejewska: Ja przeszłam :)
Piotr Paszkowski: Świetne miejsce!
Bogusław Krośkiewicz: Zwłaszcza w klapkach
Beata Niedźwiedź: W japonkach zejscie nie jest proste, ale w adidasach już wielkich problemów nie sprawia zdrowej i rozsądnej osobie. A juz ktoś kto choć kilka szlaków w górach zaliczył (nie mówię o wozie do Morskiego Oka) to problemów nie powinien ta mieć. Buty i rozsądek to podstawa!
Iwona Burakowska: Zejście tam jest masakryczne
Aldona Pandowska: Zejście jest straszne,łatwo o wypadek.
Gisele Sisco Criscuolo: Magnifique photo
Małgorzata Lipiec: Tak, to rejon, na "WOW"
Bogdan Ligęza: Wąwoz Samaria, kto nie był, a planuje, to zapraszam na szczegółowy film, co i jak ;) https://youtu.be/UVBXSJUXTNE
Mariola Dudzinska: Cudowne miejsce☺
Barbara Jarzyna: Wąwóz Samaria to niesamowite miejsce, byłam tam parę lat temu we wrześniu i pogoda dopisała! Mam nadzieję jeszcze odwiedzić Wąwóz.
Maria Konieczny: W lipcu będę na Krecie. Czy wtedy są dobre warunki do przejścia wąwozu?
Małgorzata Lipiec: Ja chcę na Kretę
Ludwik Ludwik: Przydałyby się jeszcze do tego warzywa z Grecji,smak jest nie porównywalny do tych które kupujemy w naszych sklepach
Kinga Schultz: 
Wieska Kedzierska: Super plaża
Parklot

Ciekawe miejsca na Krecie

CRETE Copyright © 2009-20 Linki | Kontakt | Polityka prywatności | Kontakt | Newsletter
ukryj
Zapisz się do
Newslettera