Booking.com

Współczesna historia Krety

[czytaj poprzednie >> Historia Krety od Paleolitu do Wieków Ciemnych]

[czytaj poprzednie >> Historia Krety od epoki klasycznej do pierwszych lat wolności]

II Wojna Światowa

(1941-1944)

II Wojna Światowa odciska także i tu swoje piętno. W 1941 niemieckie lotnictwo atakuje wyspę i pomimo ogromnego oporu ludności oraz oddziałów alianckich wojska niemieckie zajmują Kretę w ciągu kilku dni. Desant na Krecie (Operacja Merkury) była największą operacją powietrznodesantową wojsk niemieckich podczas II wojny światowej. Miała na celu zniszczenie sił brytyjskich oraz zajęcie strategicznie ważnej – ze względu na swe centralne położenie we wschodnim basenie Morza Śródziemnego – Krety.
Hitler uważał, że grecka wyspa może być potencjalnie bardzo groźna, gdyby pozostawić ją pod kontrolą Brytyjczyków i ostatecznie 25 kwietnia wydał Dyrektywę nr 28, w której nakazał opanować Kretę za pomocą operacji powietrznodesantowej.

20 maja na wyspę zrzuconych zostało 8 tysięcy spadochroniarzy, jednak natrafili oni na zaciekły opór aliantów (tzw. "Creforce"), którzy dzięki złamaniu szyfru "Enigmy" byli doskonale poinformowani o niemieckich planach. W ciągu kilku pierwszych dni bitwy zginęły tysiące niemieckich spadochroniarzy i jedynie nieudolność dowództwa "Creforce" oraz całkowita przewaga w powietrzu posiadana przez Luftwaffe pozwoliły w końcu Niemcom przechylić szalę zwycięstwa na swoją stronę. Hitler zszokowany rozmiarem strat nigdy potem nie zezwolił już na przeprowadzenie jakiejkolwiek operacji powietrznodesantowej, choćby zbliżonej wielkością do desantu na Krecie.

Mimo poniesionych ogromnych strat Niemcy posuwali się naprzód spychając aliantów coraz dalej na wschód w stronę Chanii, gdzie – w Zatoce Suda – znajdował się jedyny bezpieczny port floty brytyjskiej. Stamtąd też i ze Sfakii na południowym wybrzeżu ewakuowały się na Cypr i do Egiptu ostatnie oddziały aliantów w liczbie blisko 15 tysięcy ludzi.

Do walk z Niemcami spontanicznie przyłączyła się cywilna ludność Krety. Uzbrojeni w stare karabiny (niekiedy pamiętające czasy antytureckiego powstania z 1895 r.), widły, topory, i noże, Kreteńczycy chwytali i zabijali pojedynczych niemieckich spadochroniarzy.
Wśród niemieckich żołnierzy rychło zaczęły krążyć pogłoski o torturowaniu i okrutnym mordowaniu przez Kreteńczyków rannych oraz wziętych do niewoli spadochroniarzy.

Pogłoski te dotarły również do Berlina, gdzie Hermann Göring nakazał zastosować "najsurowsze kroki odwetowe", łącznie z wymordowaniem wszystkich Kreteńczyków płci męskiej, bądź ich deportacją. Skutki niemieckiego odwetu jako pierwsi odczuli mieszkańcy Kastelli, gdzie Niemcy rozstrzelali tego 24 maja 200 zakładników.

Represje na szeroką skalę zaczęły się jednak dopiero na początku czerwca 1941 r., a symbolem niemieckich okrucieństw popełnionych na wyspie stał się los wiosek Kandanos i Kondomari.

Na miejscu wsi Kandanos okupanci po wymordowaniu wszystkich mieszkańców, zwierząt i podpaleniu gospodarstw zostawili tablicę z napisem w języku greckim i niemieckim, głoszącym: "W odwecie za bestialskie zamordowanie niemieckich spadochroniarzy, saperów i strzelców górskich przez miejscowych mężczyzn, kobiety i dzieci wraz z ich kapłanem oraz za stawianie oporu Wielkiej Niemieckiej Rzeszy Kandanos zostało zniszczone 3 czerwca 1941 roku. Ta wieś nigdy nie będzie odbudowana".

Do momentu wyzwolenia wyspy w maju 1945 r. z niemieckich rąk zginęło 3474 mieszkańców Krety, która była jednym z najciężej doświadczonych przez niemiecką okupację regionów Grecji. Odpowiedzią kreteńczyków na nazistowski terror było utworzenie silnego ruchu partyzanckiego, który z czasem ograniczył niemieckie panowanie na wyspie jedynie do największych miast.

Lata powojenne

(1944-1967)

Jeszcze przed zakończeniem II Wojny Światowej wybucha Grecka Wojna Domowa. Przez 5 lat alianci popierali partyzantkę narodowo-monarchistyczną, mordującą zwolenników ruchu komunistycznego. Dopiero w 1975 zostaje ogłoszona amnestia ostatnich partyzantów ukrywających się w okolicach Sfakia na Krecie.

W 1952 roku Grecja wstępuje do NATO, zaś na Krecie zaczynają stacjonować żołnierze z amerykańskiej VI Floty.

Dyktatura "czarnych pułkowników"

(1967-1974)

W 1971 roku następuje przeniesienie stolicy Krety z Chanii do Heraklionu, który pełni tą rolę do dziś. Kolejny kryzys polityczny zaczął się w roku 1965, kiedy w armii został wykryto lewicowy spisek, którego celem miałoby być wycofanie Grecji z NATO oraz wycofania z kraju wojsk NATO dysponujących bronią jądrową. Taka polityka nie znalazła uznania w oczach monarchy i więk­szości oficerów, którzy 21 kwiet­nia 1967 roku doprowadzili do zamachu stanu. Po przejęciu władzy kraj ogarnęły represje, wprowadzono stan wyjątkowy, uwięziono ponad 45 tysięcy ludzi, wprowadzono cenzurę (ustanowiono nawet listę pisarzy których dzieła nie mogą być publikowane, a znaleźli się na niej m.in. William Shakespeare, Arystofanes czy Anton Czechow) i zdelegalizowano partie po­lityczne. Czystki dotknęły wojsko, po­licję i administrację. Zakazano nosze­nia bród oraz spódniczek mini. Kolejny wojskowy rząd pragnął szybko zdobyć uznanie i popularność wśród Greków, więc spróbował w 1974 roku przyłączyć Cypr do Grecji dokonując na nim zamach stanu. Plany junty pokrzyżowała błyskawiczna reakcja Turcji, która dokonała inwazji na wyspie i zmusiłya do ucieczki 180 tysięcy Cypryjczyków greckiego pochodzenia. Był to „gwóźdź do trumny" dyk­tatury „czarnych pułkowników". Po tym okresie w Grecji przeprowadzony zostało referendum w którym ponad 70% Greków opowiedziało się za utrzymaniem ustroju republikańskiego.

Współczesna Republika Grecka

(od 1974)

Po obaleniu junty w Grecji nastały rządy demokratyczne, zaś Kreta zaczęła przeżywać gwałtowny rozwój turystyki, która staje się tu oprócz rolnictwa najważniejszym źródłem dochodów Kreteńczyków. Kreta rozwija się dynamiczniej od pozostałych regionów Grecji.

Warto wspomnieć że lata panowania arabskiego oraz odwieczne spory z Turcją do dziś mają wpływ na kształt Greckiej polityki, która wydaje dużo swoich środków finansowych (także tych otrzymanych w 2010 roku od UE w ramach pomocy do walki z ogarniającym kraj kryzysem) na zbrojenia. Tylko na samej Krecie w bazie wojskowej NATO na półwyspie Akrotiri stacjonuje obecnie około kilkadziesiąt F16 (czyli więcej niż posiada Polska).

[czytaj poprzednie >> Historia Krety od Paleolitu do Wieków Ciemnych]

[czytaj poprzednie >> Historia Krety od epoki klasycznej do pierwszych lat wolności]

Data publikacji:
Data modyfikacji:
Średnia: 3.31
Liczba ocen: 8
  • 0.5
  • 1.0
  • 1.5
  • 2.0
  • 2.5
  • 3.0
  • 3.5
  • 4.0
  • 4.5
  • 5.0
 
 
Oceniłeś na:
 
Kreta informacje 3.31 na 5 (0) liczba ocen 8
Wszystkie treści i zdjęcia występujące w serwisie są naszą własnością.
Wykorzystanie ich w dowolnej formie wymaga pisemnej zgody autorów.

Komentarze

 gość}
gość nejti1703
2018-05-10 18:13:04

SUPER

Jak się cieszę, że mogłam tu znaleźć tak wiele przydatnych informacji !!

Pozdrawiam ;)

 gość}
gość Maxfly
2021-06-08 10:53:39

Dziękuję

Dziękuję za tak wiele przydatnych informacji

Wypełnij poniższy formularz aby dodać komentarz

Nazwa użytkownika:

Adres e-mail:

Tytuł:

Treść:

Przepisz kod z obrazka:
Kod obrazka

Wpisanie prawidowego kodu oznacza zgodę na przetwarzanie danych w celu wyświetlania komentarza.
Kontakt Administratorem Danych Osobowych zgromadzonych na stronie możliwy jest pod adresem mailowym [email protected]

Zapisz komentarz
Zapisz komentarz

Inne strony tej kategorii

Historia Krety od epoki klasycznej do pierwszych lat wolności

Historia Krety od epoki klasycznej do pierwszych lat wolności

Historia Krety od epoki klasycznej do pierwszych lat wolności.Wzrost znaczenia Aten powoduje drastyczne zmniejszenie polityczno-kultowej roli Krety. W roku 67 p.n.e. wyspa dostaje się w ręce Rzymian, którzy zaczynają wprowadzać swoje porządki. Gortyna staje się stolicą prowincji rzymskiej o nazwie Kreta-Kyrene. Rzymianie budują infrastrukturę: drogi, akwedukty, świątynie oraz teatry. Następuje rozwój rolnictwa i kultury. Cała Grecja w tym czasie staje się rzymską prowincją, choć jej bogata kultura zaczyna wpływać stopniowo na dorobek rzymian

Pogrzeb Nikosa Kazantsakisa - 5 listopada 1957 roku

Pogrzeb Nikosa Kazantsakisa - 5 listopada 1957 roku

Kreta zawsze zajmowała szczególne miejsce w sercu Nikosa Kazantsakisa. Urodzony 18 lutego 1885 roku w Heraklionie, dzięki trosce swoich rodziców przebył długą drogę aby stać się jednym z najważniejszych pisarzy współczesnej literatury greckiej. Zawsze wierny swoim pasjom i przekonaniom rzadko liczył się z opiniami innych osób. W swoim życiu jako jedne największych inspiracji wskazywał sny i podróże, które w 1957 roku przyczyniły się do tego, że historia jego życia i twórczości zakończyła się.

Historia Krety od Paleolitu do Wieków Ciemnych

Historia Krety od Paleolitu do Wieków Ciemnych

Opis historii Krety. Geneza powstania kultury, najważniejsze wydarzenia z dalekiej i bliskiej przeszłości tej wyspy. Do połowy pierwszej dekady XXI wieku niewiele było wiadomo na temat starszej epoki kamienia na Krecie. Początkowe informacje były sporadyczne i niepewne. Dopiero późniejsze odkrycia pozwoliły ustalić, że pierwsi mieszkańcy pojawili się na południowych wybrzeżach wyspy już w dolnym paleolicie (ok. 130 tys. lat temu).

Booking.com

Polecamy:

Oliwa i kosmetyki organiczne Olivaloe


Parklot

Najnowsze komentarze:

Przestali bawić się w plandemię więc mają wzrosty. Portugalia dołączyła od lipca, stracili 2 miesiące w stosunku do Grecji.
Widać w Grecji tłumy. Po dwóch latach pandemii aż mi przeszkadza że jest tyle osób. Ale z drugiej strony może Grecy zrozumieją, że da się żyć bez rosyjskich turystów. Na forach greckich wylewała się wczesniej fala żółci na zamknięcie przestrzeni dla rosyjskich samolotów. Było to wręcz obrzydliwe i ciężko było czytać pretensje Greków i ataki na Ukraińców. (...)
Gosia | crete.pl : Wszystko co dobre się kiedyś kończy. Kreta od kilku lat przeżywa oblężenie, kiedyś może ten szał minie. A jeśli nie to tak jak piszesz - Grecja ma wiele nieodkrytych miejsc.
Gosia | crete.pl : Można dojechać tylko samochodem. Od Gouverneto do Katholiko to maksymalnie pół godziny wolnego spaceru w jedną stronę.
gość PiotrWie: Też uważam że szkoda ale tego nie odwrócimy. Dlatego postanowiliśmy zmienić kierunki - będziemy jeździć na wyspy jeszcze nie upowszechnione turystycznie choć wiemy że jest to droższe i trudniejsze, ale zdecydowanie ciekawsze. W maju byliśmy na Kimolos ( i przy okazji na Milos) a na wrzesień mamy bilety na Astipaleę. Na szczęście w ostatnich 15 latach zdążyliśmy zwiedzić sporo Krety.
maciej zyluk : Hej, Czy do klasztoru Gouverneto mozna dojechac transportem publicznym czy tylko wynajmujac samochod?  Bylbym zainteresowany dojsciem do klasztoru Catholico. Ile trzeba zaplanowac czasu na taka wyprawe? (Gouverneto - Catholico - Gouverneto?
Bardzo szkoda :/
janusz_safari: Na jeep safari mamy póki co zeszłoroczne
Gosia | crete.pl : Poprzednia podwyżka (10-12%) była pod koniec marca/początek kwietnia. Niektórzy armatorzy zapowiadali, już wtedy że będą starali się nie podnosić cen w przyszłości ale kosztem wydłużenia czasu podróży albo redukcji części połączeń. Może tak jest w przypadku który sprawdzasz. A jeśli niektórzy nie podnieśli cen to super. I tak wszystko jest wystarczająco drogie.
gość PiotrWie: A poprzednie były kiedy - bo ja też sprawdziłem na Ferries.gr i z Pireusu na Milos kosztuje nadal 74,70 jak kosztowało gdy sprawdzałem w styczniu - finalnie polecieliśmy samolotem ale cena jest dziś ta sama jak w styczniu - sprawdziłem na 5 lipiec, powrót na 13 lipiec. Może podwyżki są na wybrane trasy lub w niektórych firmach?
gość Lp: czy hotel evita mare na Rodos w Faliraki ma certyfikat EOT? Ile gwiazdek ma przyznane?
O nie. Czyli lepiej kupować bilet z wyprzedzeniem?
Bylam
Nam się bardzo tutaj podobało.
Cena benzyny w tym roku na Krecie powala. Udało się tanio wynająć samochód, bo ceny początkowo też odstraszały, a później przyszedł szok na stacji
jemod cilok : Aradena Gorge in the coming days
gość Romek: że byłem na krecie miesiąc temu, pogoda cudowna, nie kalkulowałem kilometrów i 3 tys. zł jak nie więcej zaoszczędzone. Takie wychodzą różnice między sezonem tzw. niskim a sezonem wysokim.
Tak się kończy kiepska polityka sankcji na których to de facto Europa traci
gość PiotrWie: Samochód z pełnym ubezpieczeniem bez udziału własnego wypożyczałem ostatnio z 10 lat temu, od jakiegoś czasu wszyscy ubezpieczają z udziałem własnym od 600 do 1000 euro, co jest pewnym zabezpieczeniem przed niefrasobliwym traktowaniem samochodów z wypożyczalni - typu "poszaleję sobie bo nic mi nie grozi". (...)
Ilekroć jeździlem po Krecie to zawsze odnosiłem wrażenie że te samochody, którymi przemieszczałem się palą mniej paliwa niż podaje producent. Może oni czymś chrzczą to paliwo czy co
do tego jeszcze dodać ceny wypożyczenia auta w tym roku na greckich wyspach... :(
Wróciłem tydzień temu z Krety, ceny wahają się pomiędzy €2,41,- a €2,49,- za litr. Rekordowa cena jaką widziałem to €2,57,- na New National Road między Heraklio, a Rethymno.
Cenny paliwa w Grecji są bardzo wysokie
gość Basia: Cześć byłabym wdzięczna za podpowiedź jak się najlepiej przedostać z Kissamos do Analipsi, będę jechała za tydzień, w początek lipca, z dwójką dzieci, czy da się bez przesiadek? z góry dziękuję za odpowiedz :)
Parklot

Ciekawe miejsca na Krecie

CRETE Copyright © 2009-22 Linki | Kontakt | Polityka prywatności | Kontakt | Newsletter
ukryj
Zapisz się do
Newslettera